De Lunigiana - Bloemendecoratie in de het centrum van Malgrate
De Lunigiana - Bloemendecoratie in de het centrum van Malgrate

Lunigiana, het pittoreske landschap genesteld tussen de Italiaanse Rivièra, Toscane  en Emilia Romagna, een landschap vol pastelkleurige dorpjes. betoverende valleien, van de Magra rivier en haar zijarmen is het bezaaid met middeleeuwse borghi en kastelen. Er zijn kristalheldere meertjes langs de rivier waar je gerust kunt zwemmen, maar waar je zelden een ansichtkaart van kunt kopen. 

De voetheuvels van de AppenijnenEen stukje Toscane nauwelijks ontgonnen door het toerisme, de groene aanloop naar de Apennijnen vanaf de monding van de rivier de Magra. De rivier is 62 kilometer lang, passeert door ravijnen, en vertakt zich dan om uit te monden  in zee in de provincie La Spezia en de aangrenzende provincie van Massa Carrara, de noordelijkste provincie van Toscane. De streek leent haar naam aan de Romeinse zeehaven Luni uit de tweede eeuw voor Christus. Sommige noemen het volk uit de streek van de Lunigiana de maan aanbidders (maan=luna). Het water is in de zeemonding is brak, verder landinwaarts vind je vaak watervallen in de van hoogte verschillende delen van Lunigiana waar het doorheen stroomt. 

Natuurzwembad bij Pontremoli

In de middeleeuwse straatjes van Pontremoli kun je een glimp opvangen van elegante binnenplaatsen, de huizen van advocaten die rijk zijn geworden aan de geschillen tussen buren in de omliggende dorpen. Een handvol marchesi bewonen nog de kleine kastelen, maar er staat veel te koop. Misschien omdat de jongere generatie geen genoegen meer neemt met een leven van zoeken naar paddenstoelen en kastanjes. De Lunigiana is in Italië zelf ook relatief onbekend, hoewel de zanger Zucchero Fornaciari een huis heeft in Pontremoli. Denk dus aan frisse lucht en lekker eten, veel kastelen en middeleeuwse dorpen zoals Rocca di Codiponta,  

Stretti di Giardeo

Equi Terme ligt niet veel verder. Een bad in het zwavelhoudende bronwater kost evenveel als een duik in het plaatselijke zwembad en wordt vaak voorgeschreven door Italiaanse artsen. Vanaf de plaats Pontremoli naar de zee via de autostrada ben je in een uurtje aan de Versilia en Pisa met haar luchthaven ligt net veel verder. 

Rocca di Codiponta

Het gebied werd veroverd door de Romeinen toen zij de confrontatie aangingen met de oude Ligurisch-Apuaanse bevolking.  Later, in de vijfde eeuw, kwamen de Vandalen en na hen de Longobarden. Lunigiana werd in het begin van de 19de eeuw verdeeld tussen het Koninkrijk Sardinië en de hertogdommen Modena en Parma en tenslotte, in de huidige tijd, tussen Toscane en Ligurië. 

Candalla is een leuke ontdekking voor wildzwemmers, tussen ruïnes en naar vijgen geurende bossen, stroomt de Lombricese over watervallen en tussen natuurlijke zwembaden. Een wandelpad begint bij de oude molen van Candalla, en volgt de beek op een mooie wandelroute door een betoverende vallei. Aanbevolen stopplaats is de Osteria Candalla in de provincie Camaiore.

The Guardian "Er zijn geen zonnebloemvelden in dit deel van Noord-Toscane waar wilde zwijnen vrij rondlopen - tot ze op uw bord belanden."

Kastelen tussen land en zee - Via Francigena

In de middeleeuwen bouwden de Longobarden in deze streek vooral kerken, dorpen en maar liefst 160 kastelen, waarvan de bouw samenviel met de aanleg van de oude Via Francigena. De weg werd geboren uit de noodzaak om het Koninkrijk van Pavia en de zuidelijke hertogdommen op een veilige manier met elkaar te verbinden, en de kastelen vormden een netwerk van vestingwerken die van strategisch, economisch en cultureel belang waren.

Veruccola

Legers, zwervers, pelgrims en religieuzen op weg naar Rome, Santiago de Compostela en Jeruzalem kwamen hier allemaal langs. Er bestaan veel legenden die verbonden zijn met de kastelen van de Lunigiana. Het kasteel van Fosdinovo van de familie Malaspina is een van de mooiste, het ligt midden in het gelijknamige middeleeuwse dorp. Het kasteel van Malgrate in Villafranca was ook eigendom van deze adellijke familie, daarnaast kun je ook het kasteel van Piagnaro in Pontremoli bewonderen met de beroemde 'Stele' beeldwerken (zie onder).

Malgrate

De lijst is lang, vergeet het kasteel van Castiglione del Terziere niet met een historische bibliotheek, het kasteel van Treschietto; het kasteel Malaspina in Carrara waarin de Academie voor Schone Kunsten van Carrara is gevestigd, het kasteel van Castevoli; het kasteel Malaspina van Lusuolo met het Museum van de Emigratie van het Toscaanse volk. Het kasteel Malaspina van Massa is één van de grootste versterkte burchten van Toscane. Wil je de openingstijden en informatie over de kastelen vinden dan kun je het beste op deze pagina terecht van de lokale website: https://www.terredilunigiana.com/castelli/castelliorari.php of download een gids (Italiaans) https://www.terredilunigiana.com/guidaterredilunigiana.pdf

Ruine van een aquaduct langs de weg

Gastronomie van de streek

Droogkamer kastagnes

Kom je niet om te genieten van de middeleeuwse dorpen en vele kastelen, dan kun je in ieder geval genieten van het rijke wijn- en gastronomische erfgoed  van de Lunigiana. Uiteraard zijn het de gerechten uit de Cucina Povera die populair zijn, met ingrediënten die het gebied komen, zoals kastanjes, uien, verschillende soorten groenten en uiteraard een rijk assortiment aan kazen uit de streek.

Dorpszicht van het middeleeuwse Malgrate

Loop gerust een binnen bij een lokale bakker voor de traditionele Torta Verde, de beroemdste komt uit Pontremoli en wordt gebakken in gietijzer met bijna 100 soorten kruiden. De plaatselijke specialiteit is Testaroli, enorme pannenkoeken in stukken gesneden en geserveerd met pesto of wilde champignonsaus.  Of probeer gewoon wat Panigacci di Podenzana, een soort brood van water en meel dat rechtstreeks op het vuur wordt gebakken. De Focacette is een brood variant wat een beetje lijkt op de Ligurische Foccacia, er zijn vele varianten, maar gewoonlijk wordt het gemaakt van wit of geel maïsmeel. De beste vind je in de streken van Amola, Monti, Vaccareccia. In Vacareccia wordt er zelfs een geheel zomerfestival aan gewijd. Zie https://it-it.facebook.com/focaccettevaccareccia/

Testeroli

Lasagne Bastardo van kastanjemeel 

De vellen van deze lasagne zijn gemaakt van 50% kastanjemeel en 50% witte bloem. Het is maar een voorbeeld van de vele gerechten op basis van kastanjes uit de Lunigiana, maar wel een van de lekkerste. Kastanjemeel is heel belangrijk voor deze streek en heeft de bevolking meerdere malen gered uit een hongersnood. De Pattona, ook een soort brood wordt gemaakt met kastanjes uit Lunigiana streek. De naam is afgeleid van het pletten met de hand om het deeg dunner te maken. Dit brood wordt gewikkeld in kastanjebladeren en in een houtoven gebakken, het wordt gegeten met spek of ricotta kaas. 

Het maken van Pattona of  Panigaccio di Podenzana

{source}<iframe width="560" height="315" src="https://www.youtube.com/embed/WWariDiZX6Y" title="YouTube video player" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe>{/source}

De Spongata moet je proeven bij de koffie, het zoet gevulde brood komt uit de streek van Pontremoli en je kunt het meestal bestellen in de grand cafés in het centrum.  Sommigen zeggen dat het uit de Romeinse tijd stamt volgens andere is het een soort kruising tussen Engels Mince pies en de Panforte. Wil je Spongata maken, klik dan hier

De Stele beelden - Symbool van de Lunigiana. 

Stele beelden in Pontremoli - Rechten voorbehouden Franco Beccari

Het kleine historisch museum in het kasteel van Piagnaro in Pontremoli toont de beroemde Stele-beelden, de oudste van het hele Italiaanse schiereiland en een mysterieus erfgoed van de Lunigiana. Het zijn beelden die waarschijnlijk dateren uit 3000 jaar voor Christus. Het zijn beelden van krijgers met dolken en gemaakt uit het plaatselijke zandsteen. Ze vertegenwoordigden waarschijnlijk goden, godinnen en helden uit de tijd van de oude Ligurisch-Apuaanse en Etruskische stammen. Kenmerkend zijn de typische halvemaanvormige koppen, die het symbool zijn geworden van het hele grondgebied van Lunigiana.

  • Meer informatie: Visit Lunigiana
  • Toeristeninformatie
  • Piazza Vittorio Emanuele II, 19
  • 54013
  • Fivizzano – MS
  • MS
  • Toscane
  • ITalie
  • Website: https://visitlunigiana.it/
  • Telefoon: (+39) 377-1031033
  • Kaart ligging :

Zoek