100 Kantonhuisjes in Italie in de aanbieding (Foto: Le Vie dei Tesori)
100 Kantonhuisjes in Italie in de aanbieding (Foto: Le Vie dei Tesori)

Het waren er veel en ze waren mooi, ze vielen vooral op door de uitdagende Pompeiaanse rode kleur. De "casa cantoniera" vergezeld met het nummer van de rijksweg en de bijbehorende kilometer. Anas (het bedrijf dat de autowegen in Italië beheerd en onderhoud) bezit 1244 van die rode huizen langs de weg, verspreid over heel Italië, waarvan ongeveer de helft nog maar gedeeltelijk in gebruik is, de andere helft staat er moedeloos, maar erg fotogeniek bij!

100 Case Cantoniere wachten op een nieuwe bestemming

In heel Italië komen 100 kantonhuizen beschikbaar, de regio met het meeste aanbod is Sardinië (30), gevolgd door Lombardije (12) en Abruzzo (10), acht van de tien beschikbare huizen in Abruzzo bevinden zich in de buurt van de Adriatische fietsroute die Triëste met de Gargano zal verbinden. In Toscane en Lazio staan nog eens 7 huizen. In Puglia, Emilia Romagna, Calabrië en Piemonte zijn in elke regio 5 huizen beschikbaar. Valle d'Aosta en Sicilië hebben ieder 3 huizen. Marche, Campania en Veneto met 2 huisjes per regio en tot slot Ligurië en Umbrië elk met één wegstationnetje.kantonhuisje in de Marcuzzo

Rode Italiaanse huisjes in de aanbieding.

Afgelopen dagen stonden de Italiaanse kranten vol met de oproep van ANAS, “wie heeft er interesse om een “Casa Cantoniere”, het kantonhuis van de toenmalige kantonnier, te beheren”? Even voor de duidelijkheid, Anas (Istituzione dell'Azienda Nazionale Autonoma delle Strade Statali) is een nationaal bedrijf dat sinds 1946 de autowegen in heel Italië beheerd en onderhoud.

in mijn straat

Huisje op de grens van le Marche en Abruzzen

De “Case Cantoniere” in de typische rode kleur zijn toonaangevend in het Italiaanse landschap, jammer dat de meeste van deze eens zo belangrijke gebouwtjes al jaren aan het verpauperen zijn, slachtoffers van de "bezuinigingen".
Dikwijls kom je ze tegen, de opvallende rode huizen met de aangrenzende tuinen waarvan sommige in perfecte Versailles-stijl, langs de kant van de weg. Ook een paar km. van mijn huis vandaan staat zo’n “rood snoepje” weg te kwijnen, aan de weg die van Teramo naar Ascoli Piceno gaat. Natuurlijk ben ik al een paar keer over het hek geklommen en de tuin in gelopen om het huis beter te bekijken en stiekem binnen foto’s te maken. Jaren geleden had onze ontwerpstudio ook een paar ontwerpen en ideeen ingediend om de rode huisjes in het grensgebied van de Marche en Abruzzo op te knappen en er authentieke B & B´s van te maken, waar de plaatselijke boeren hun producten zoals wijn, kaas, honing, vlees of olie aan voorbijkomende toeristen konden tonen en laten proeven in een aangekoppelde osteria, op de boven verdieping zouden gasten kunnen overnachten. Maar helaas, pindakaas, er kwamen regionale verkiezingen en het hele plan werd van de kaart geveegd.

oude foto

Wat is een “Casa Cantoniera”

De Cantoniere is een arbeider die een stuk weg onderhoud, ze woonden in een “Casa Cantoniera”, het rode huis aan de buitenstedelijke wegen of langs het spoor, de huizen werden ook gebruikt als opslagplaats of als verblijfplaats voor de wegwerkers.

oude foto anas 4

Wie wil er nu niet in zo’n lief rood huisje wonen of werken.

Hopelijk gaat het deze keer wel lukken om de rode katonhuisjes nieuw leven in te blazen. ANAS bied meer dan honderd huisjes aan die beschikbaar kunnen worden om de lokale economie nieuw leven in te blazen met het doel om weggebruikers (voornamelijk fietsers) een onderkomen te bieden. De gasten kunnen er iets eten of overnachten, natuurlijk moeten er wel lokale gerechten en producten op tafel komen. Fietsers met pech worden hier vanzelfsprekend geholpen en er zouden oplaadpunten komen voor elektrische fietsen of auto´s.
Het herstel en de herontwikkeling van deze huizen langs de weg is een geweldige kans om overnachtingsplaatsen voor het steeds populairder wordende fietstoerisme te creëren, met name als ze zich in de buurt van toeristische fietspaden bevinden en aansluiten op de nationale fietsnetwerken.
Wel stelt ANAS de eis aan de huurders dat de gebouwen mooi rood blijven en dat de plaquette met de aanduiding van de rijksweg en het geel blauwe keramieke Anas-embleem het huis blijven sieren.

op de fiets

Even terug in de tijd...

Al in de tijd van Napoleon waren de kantonniers belangrijke figuren, niet alleen voor het onderhoud van de rijbanen en bruggen, maar vooral voor de algemene controle over het grondgebied. In Italië wordt de kantonnier rond 1820 geïntroduceerd op Sardinië en in 1824 waren er al een redelijk aantal wegwerkers actief langs de wegen van het Sardijnse koninkrijk. Rond 1830 begon men met het bouwen van de karakteristieke huizen om de katonniers en hun gezinnen te huisvesten.
Ongeveer een eeuw later, in 1928 werd de AASS (Autonome Staatsbedrijf voor de Wegen) in Italie opgericht.
Pas in 1946 (met de oprichting van ANAS) krijgen de cantoniere, als bewakers en beheerders van de rijkswegen, daadwerkelijk een plek op nationaal niveau. Ooit dienden de kantonhuizen langs de wegen of het spoor als opslagplaats waar voertuigen en werktuigen voor het onderhoud aan de rijkswegen werden bewaard. Vaak woonde de wegwachter, samen met zijn gezin, die verantwoordelijk was voor het onderhoud van zijn kanton, een stuk weg van 4-5 kilometer, op de verdieping erboven. In sommige gevallen werden ze gebouwd op de grens tussen twee kantons en huisvestten ze 2 families van kantonwachters. Ook langs de spoorwegen werden deze huizen neergezet, die soms de naam kregen van tolhuisjes.

hotel puglia

Mooi en verlaten - Belle e abbandonate

In de loop der jaren waren er in Italië meer dan 1.200 rode case cantoniere, jammergenoeg hebben in de loop van de tijd velen hun functie verloren en zijn ze in onbruik geraakt. De meeste huisjes staan nu een beetje moedeloos langs de weg. Hopelijk krijgen de oude verlaten rode gebouwtjes een nieuwe functie en een tweede kans. Wie mee wil doen kan tot uiterlijk op 15 juni 2021 om 12.00 uur een verzoek naar het ANAS-inkoopportaal sturen.

  • Meer informatie: ANAS
  • 100 Case Cantoniere
  • Website: https://www.stradeanas.it/it/servizi/case-cantoniere