Baccala (stokvis)

Afhankelijk van het overgebleven banksaldo na de kerstinkopen komt er in de meeste gezinnen vis op tafel. Van een eenvoudige maaltijd van macaroni met tonijn tot ware vreetfestijnen met hele kreeften en tientallen andere visgerechten. Zoals men op vrijdag geen vlees eet, eet men ook geen vlees op de avond van de geboorte van het kindje Jesus.

De families in Napels staan bekend om hun uitgebreide tafels met kreeft- krab of garnalencocktails, diverse warme visgerechten, geroosterde groenten en antipasti. En hoewel menige traditie jammergenoeg met uitsterven wordt bedreigd, is dit feest van de zeven vissen een traditie die nog in ere wordt gehouden.

Het is zelfs zo, dat zodra de klok middernacht heeft geslagen vaak al met het koken van het eigenlijke kerstdiner wordt begonnen en men vaak tot in de vroege ochtend door blijft gaan met het eten van allerlei lekkernijen waarin vanaf 12 uur weer vlees in mag worden verwerkt.

De Kerstmaaltijd

Waarom 7 soorten vis?
Volgens overlevering heeft dit alles te maken met het goddelijke getal 7, zoals de schepping die in 7 dagen werd voltooid, de 7 hoofdzonden, de 7 sacramenten, de 7 dagen die Maria en Jozef nodig hadden om naar Bethlehem te reizen of zelfs worden de 7 heuvels rond Rome wel genoemd en anders de 7 dagen van de week. Hoewel er dus eigenlijk 'maar' zeven soorten vis bereid hoeven te worden is het tegenwoordig geen uitzondering als er meer dan 21 soorten gerechten op tafel worden gezet.
Baccala, een in zout geconserveerde en in zon en wind gedroogde kabeljauw, zal nooit ontbreken en er bestaan talloze recepten voor. Baccala, gemakkellijk door menigeen stokvis genoemd, mag hier echter niet mee verward worden daar de methode van conserveren anders is.

Ik was eens te gast bij Napolitaanse vrienden op Kerstavond die achtereenvolgens de volgende schotels serveerden:
een reeks antipasti met gemarineerde artesjokharten; kaas en crackers; pepperoni; salami; olijven; geroosterde paprika; mini mozzarella balletjes (boccicio). Daarna als voorgerecht krab en reuze garnalen. Vervolgens het hoofdgerecht met gevulde paprika; gevulde bot met spinazie; zongedroogde tomaten; mozzarella; baccala insalata (traditionele vissalade van ingezouten kabeljauw met olijven); ravioli gevuld met kreeft in wodka saus; lingiuini met rode saus en scampi; gevulde inktvis. Voor het dessert hielden we eerst een pauze van ongeveer een uur waarna we vrolijk verder gingen met kaastaart; amandelengebak; allerlei soorten koekjes, chocolade enz. enz. Tijdens de maaltijd moest ik er wel een paar maal aan denken dat tijdens deze feestdagen de kans op een hartaanval drie maal groter is dan normaal. 

I Dolci - Kerstgebak.

I Dolici

Italie en dan met name Napels moet een mekka zijn voor tandartsen, want nergens worden zoveel verschillende soorten gebak, koekjes en andere zoeternijen gemaakt. Schijnbaar waren de nonnetjes in de 16de eeuw al verzot op lekkere taartjes en koekjes, want veel van de recepten zijn terug te voeren naar de kloosters waar met een religieuze vlijt het ene na het andere snoepgoed werd klaargemaakt. Een aantal typische, maar gemakkelijk te maken recepten kun je misschien eens uit proberen tijdens de feestdagen. Lukt het niet goed kan je altijd nog even snel ergens ijs gaan halen, of het dessert maar overslaan want zeg nou zelf: echt nodig is het meestal niet na een uitgebreid Kerstdiner.

Panforte

Linzen met Oud en Nieuw
Zijn het alleen de Italianen die zo bijgelovig zijn? Met Oud en Nieuw ben je bijna verplicht om linzen te eten op wat voor manier dan ook. Kennenlijk is men van mening dat het eten van deze kleine platte peulvruchtjes die in de verte een beetje op muntjes lijken, in het aanbrekende jaar in harde vorm vermenigvuldigd zullen worden. Met andere woorden: gij zult geen gebrek aan geld kennen het komende jaar, tenzij gij linzen eet! Misschien toch niet gek om het eens te proberen!

Linzen

Linzen waren in het oude Egypte al bekend en Ezau gaf er zijn geboorterecht voor weg indertijd. Wat de oude Pellegrino Artusi de woorden ontlokte dat Ezau, of een uitzonderlijke veelvraat was of aan bulimia leed. De wijze oerkok uit Italie was overgens niet tegen linzen, hij vond ze zelfs smaakvoller en minder 'gevaarlijk' dan andere bonensoorten. Linzen worden hoofdzakelijk verwerkt in soepen en andere primi, ook worden ze vaak samen met zampone, cotechino en varkensworsten geserveerd als hoofdgerecht.